Loading...

piątek, 11 lutego 2011

1748 David Hume o wolności prasy



David Hume (1711-1776)
o wolności prasy w Wielkiej Brytanii :
On The Liberty of The Press

Oryginalny tekst angielski z:
D. Hume, Essays Moral and Political, London 1748.
(zachowane wyrazy pisane majuskułą)



NOTHING is more apt to surprize a foreigner, than the extreme liberty, which we enjoy in this country, of communicating whatever we please to the public, and of openly censuring every measure, entered into by the king or his ministers. If the administration resolve upon war, it is affirmed, that, either wilfully or ignorantly, they mistake the interests of the nation, and that peace, in the present situation of affairs, is infinitely preferable. If the passion of the ministers lie towards peace, our political writers breathe nothing but war and devastation, and represent the pacific conduct of the government as mean and pusillanimous. As this liberty is not indulged in any other government, either republican or monarchical; in HOLLAND and VENICE, more than in FRANCE or SPAIN; it may very naturally give occasion to a question, How it happens that GREAT BRITAIN alone enjoys this peculiar privilege? (…)On the other hand, as the republican part of the government prevails in ENGLAND, though with a great mixture of monarchy, it is obliged, for its own preservation, to maintain a watchful jealousy over the magistrates, to remove all discretionary powers, and to secure every one's life and fortune by general and inflexible laws. No action must be deemed a crime but what the law has plainly determined to be such (…)Nothing so effectual to this purpose as the liberty of the press, by which all the learning, wit, and genius of the nation may be employed on the side of freedom, and every one be animated to its defence.


Tłumaczenie (Piotr Napierała)

Nic nie jest w stanie tak zdziwić cudzoziemca jak totalna wolność, którą cieszymy się w tym kraju, z jaką możemy przekazywać publicznie to co nam się podoba i oceniać każde działanie rządu, Króla i ministrów. Jeśli władze postanowią rozpocząć wojnę, to będzie się mówiło, ze nie rozumieją oni interesów narodu. Jeśli ministrowie postanowią zachować pokój, to nasi pisarze polityczni będą wręcz oddychać wojną i dewastacją i będą przedstawiać pokojowe działania rządu jako małoduszne i tchórzliwe. Ponieważ pod żadnym innym rządem, czy to republikańskim czy monarchicznym nie pobłaża się wolności [tak jak w Wielkiej Brytanii – P.N.] w Holandii i Wenecji nieco bardziej niż we Francji i Hiszpanii; skłania to do postawienia pytania, jak to się dzieje, że Wielka Brytania jako jedyna cieszy się tym szczególnym przywilejem (…) pierwiastek republikański, obecnie przeważający w Anglii, choć w towarzystwie monarchicznego, musi dla zachowania swej egzystencji nieustannie mieć czujne oko na władze, by zlikwidować wszystkie tajemne źródła władzy i zachować życie i majątek każdego przez stworzenie generalnych i nienaruszalnych praw. Żadne działanie nie może zostać osądzone jako przestępstwo jeśli prawo nie wskazuje tego jednoznacznie (…) Nic nie jest do tego celu skuteczniejsze niż wolność prasy, dzięki której cała wiedza, dowcip i geniusz narodu może być użyty po stronie wolności i każdy może zostać poderwany do jej obrony


David Hume (1711-1776), jedna z czołowych postaci szkockiego oświecenia, wielokrotnie przejawiał poglądy liberalne, podobnie jak jego przyjaciel Adam Smith

Brak komentarzy: